​1. Cơ chế đặt hàng nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Việc đề xuất đặt hàng nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được thực hiện trên cơ sở nhu cầu thực tiễn của ngành, lĩnh vực, địa bàn quản lý và theo quy định của Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo số 93/2025/QH15, Nghị định số 267/2025/NĐ-CP và Thông tư số 36/2025/TT-BKHCN.

Đối với các nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có liên quan đến hoạt động nghiên cứu, phát triển công nghệ, đổi mới công nghệ, sản xuất thử nghiệm hoặc giải quyết các vấn đề thực tiễn trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, các tổ chức, doanh nghiệp cần quan tâm xác định rõ:

+ Tính cấp thiết của nhiệm vụ, gắn với nhu cầu thực tế và vấn đề cần giải quyết;

+ Mục tiêu của nhiệm vụ, xác định cụ thể nội dung cần nghiên cứu, phát triển;

+ Dự kiến kết quả đạt được, bảo đảm có khả năng ứng dụng và tạo ra hiệu quả thực tế;

+ Hiệu quả, tác động dự kiến của kết quả sau khi hoàn thành;

+ Kinh phí thực hiện;

+ Phương án tổ chức quản lý, khai thác và sử dụng kết quả sau khi nhiệm vụ được nghiệm thu.

Trường hợp nhiệm vụ có nội dung cơ quan nhà nước yêu cầu tiếp nhận kết quả, việc đặt hàng phải xác định rõ quyền quản lý, sử dụng, sở hữu đối với kết quả theo quy định.

2. Phân định rõ giai đoạn nghiên cứu và giai đoạn thương mại hóa

Một trong những nội dung cần doanh nghiệp đặc biệt lưu ý là việc xác định hoạt động đang thuộc giai đoạn nghiên cứu hay đã chuyển sang giai đoạn thương mại hóa.

Giai đoạn nghiên cứu: Hoạt động sản xuất thử ở quy mô phòng thí nghiệm hoặc quy mô nhỏ trong môi trường thực tế, mặc dù có thể tạo ra sản phẩm có khả năng ứng dụng, sử dụng hoặc bán được ngay, nhưng nếu mục tiêu chính vẫn là kiểm chứng, thử nghiệm lại kết quả nghiên cứu hoặc quy trình công nghệ đã được tạo ra, thì được xác định là giai đoạn nghiên cứu.

Do đó, doanh nghiệp khi triển khai sản xuất thử cần căn cứ vào bản chất, mục đích và kết quả của hoạt động để xác định đúng giai đoạn thực hiện, không chỉ căn cứ vào việc sản phẩm đã có thể sử dụng hoặc bán được.

Giai đoạn thương mại hóa: Sản phẩm được xác định thuộc giai đoạn thương mại hóa khi đã:

+ Được hoàn thiện;

+ Đáp ứng các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật có liên quan;

+ Đáp ứng các điều kiện để được lưu thông theo quy định của pháp luật;

+ Được đưa vào lưu thông và bán trên thị trường.

Việc sản phẩm tiếp tục được nghiên cứu, cải tiến hoặc hoàn thiện trong quá trình lưu thông, khai thác không làm thay đổi việc xác định sản phẩm thuộc giai đoạn thương mại hóa.

Việc phân định đúng hai giai đoạn trên có ý nghĩa trong xác định tính chất của hoạt động, cơ chế hỗ trợ, quản lý và tổ chức triển khai đối với nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

3. Cơ chế Nhà nước đóng vai trò “khách hàng đầu tiên"

Theo hướng dẫn của Bộ Khoa học và Công nghệ, Nhà nước thực hiện việc ưu đãi mua sắm, sử dụng sản phẩm thông qua các cơ chế, chính sách có liên quan, qua đó góp phần tạo thị trường ban đầu cho các sản phẩm công nghệ.

Cụ thể:

+ Đối với sản phẩm công nghệ chiến lược, cơ chế mua sắm, sử dụng sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ công nghệ chiến lược được quy định tại khoản 4 Điều 5 Nghị định số 260/2026/NĐ-CP. Các cơ quan nhà nước căn cứ quy định của Nghị định và pháp luật có liên quan để tổ chức thực hiện.

+ Nhà nước tạo thị trường ban đầu thông qua chính sách ưu đãi về đấu thầu đối với sản phẩm, hàng hóa theo quy định tại khoản 1 Điều 67 Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

+ Đối với doanh nghiệp đang nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa sản phẩm công nghệ, việc nắm bắt các quy định nêu trên sẽ giúp doanh nghiệp chủ động theo dõi, nghiên cứu khả năng tham gia các chương trình, nhiệm vụ, hoạt động mua sắm, sử dụng sản phẩm công nghệ của cơ quan nhà nước khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định.

4. Doanh nghiệp cần chủ động lưu ý

Ban Quản lý đề nghị các doanh nghiệp trong các khu công nghiệp, khu kinh tế:

+ Chủ động nghiên cứu các quy định liên quan đến cơ chế đặt hàng nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo;

+ Khi triển khai hoạt động nghiên cứu, sản xuất thử, phát triển và hoàn thiện sản phẩm công nghệ, cần xác định rõ mục tiêu, quy mô, tính chất và kết quả của hoạt động để phân định phù hợp giữa giai đoạn nghiên cứu và giai đoạn thương mại hóa;

+ Đối với sản phẩm đã đưa ra thị trường, cần bảo đảm việc đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và điều kiện lưu thông theo quy định pháp luật;

+ Chủ động cập nhật các cơ chế, chính sách liên quan đến mua sắm, sử dụng sản phẩm công nghệ và chính sách tạo thị trường ban đầu của Nhà nước;

+ Nghiên cứu các quy định pháp luật hiện hành khi xây dựng, đề xuất hoặc tham gia thực hiện các nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có liên quan.

Ban Quản lý các Khu công nghiệp, Khu kinh tế thông tin để doanh nghiệp biết, chủ động nghiên cứu và triển khai thực hiện phù hợp với hoạt động sản xuất, kinh doanh và quy định pháp luật hiện hành.