​

1. Nghị định số 274/2026/NĐ-CP quy định chi tiết Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án đầu tư kinh doanh

Nghị định được Chính phủ ban hành ngày 07/7/2026, có hiệu lực từ ngày 21/8/2026, gồm 12 chương, 77 điều và 3 phụ lục, quy định chi tiết về bảo đảm cạnh tranh, ưu đãi, chi phí trong lựa chọn nhà đầu tư, chỉ định nhà đầu tư, quy trình, thủ tục lựa chọn nhà đầu tư, tạo lập khuôn khổ thống nhất cho cả dự án có sử dụng đất và không sử dụng đất.

Theo đó, các dự án phải tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư gồm: dự án có sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai và pháp luật ngành; công trình xử lý chất thải rắn sinh hoạt, cấp nước, chợ, trạm dừng nghỉ, cảng hàng không mới; dự án xã hội hóa trong lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường khi có từ hai nhà đầu tư trở lên quan tâm; cải tạo chung cư; dự án điện lực; nạo vét thu hồi sản phẩm trong vùng nước cảng biển, đường thủy nội địa.

Đáng chú ý, Nghị định quy định ưu đãi trong lựa chọn nhà đầu tư: nhà đầu tư có giải pháp ứng dụng công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, thân thiện với môi trường đối với dự án thuộc nhóm có nguy cơ tác động xấu đến môi trường mức độ cao được cộng 5% điểm; doanh nghiệp khoa học và công nghệ, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp công nghệ cao, công nghệ chiến lược, trung tâm đổi mới sáng tạo, cơ sở ươm tạo cũng được hưởng mức ưu đãi 5%. Nhà đầu tư cam kết chuyển giao công nghệ thuộc Danh mục công nghệ cao ưu tiên, công nghệ chiến lược hoặc nhà đầu tư nước ngoài cam kết chuyển giao công nghệ cho đối tác trong nước được ưu đãi 2%. Mức ưu đãi được cộng vào điểm tổng hợp khi đánh giá, xếp hạng hồ sơ dự thầu, nhà đầu tư phải nộp tài liệu chứng minh giải pháp công nghệ của mình.

Về bảo đảm cạnh tranh, nhà đầu tư phải độc lập về pháp lý và tài chính với cơ quan có thẩm quyền, bên mời quan tâm, nhà thầu tư vấn; các bên tham dự không được cùng có tỷ lệ sở hữu vốn trên 30% của một tổ chức, cá nhân; công ty mẹ, công ty con chỉ được tham dự trong một hồ sơ.

Về lộ trình đấu thầu qua mạng, từ ngày 01/01/2027, việc nộp hồ sơ đề xuất dự án, hồ sơ mời quan tâm được thực hiện qua mạng; từ ngày 01/4/2027, việc lựa chọn nhà đầu tư qua mạng được áp dụng đối với đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế. Trong thời gian chuyển tiếp, nhà đầu tư nộp hồ sơ trực tiếp hoặc qua đường bưu chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp tỉnh.

Đối với các dự án tại khu kinh tế thuộc thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư của Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ, Ban Quản lý khu kinh tế là bên mời quan tâm, cơ quan quyết định tổ chức đấu thầu, đồng thời là đầu mối tiếp nhận hồ sơ đề xuất dự án của nhà đầu tư.

2. Quyết định số 32/2026/QĐ-TTg ban hành Hệ thống ngành sản phẩm Việt Nam

Quyết định được Thủ tướng Chính phủ ban hành ngày 29/6/2026, có hiệu lực từ ngày 14/8/2026, quy định danh mục và nội dung ngành sản phẩm Việt Nam, nguyên tắc và quan điểm xây dựng hệ thống, thay thế hệ thống ngành sản phẩm ban hành trước đây.

Mục tiêu của Quyết định nhằm chuẩn hóa việc phân loại sản phẩm theo chuẩn quốc gia, nâng cao chất lượng thông tin thống kê, đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập kinh tế quốc tế. Quyết định áp dụng đối với các bộ, ngành, cơ quan, tổ chức, cá nhân có sử dụng hệ thống ngành sản phẩm.

Doanh nghiệp cần lưu ý rà soát mã ngành sản phẩm trong các báo cáo thống kê, kê khai thuế để thống nhất với hệ thống mới kể từ ngày 14/8/2026.

3. Nghị định số 273/2026/NĐ-CP về kinh doanh hàng miễn thuế

Nghị định được Chính phủ ban hành ngày 07/7/2026, có hiệu lực từ ngày 21/8/2026, điều chỉnh toàn diện hoạt động quản lý hải quan đối với hàng miễn thuế, từ khâu đưa hàng vào cửa hàng miễn thuế, luân chuyển, tồn kho, bán hàng đến thanh khoản; quy định chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ, công tác kiểm tra, giám sát hải quan.

Theo đó, đối tượng được mua hàng miễn thuế gồm người xuất cảnh qua cửa khẩu quốc tế và người nước ngoài được hưởng quyền ưu đãi, miễn trừ ngoại giao tại Việt Nam. Nghị định cũng quy định điều kiện kinh doanh, địa điểm đặt cửa hàng miễn thuế, trách nhiệm của doanh nghiệp trong quản lý hàng hóa, chống thất thoát và chế độ báo cáo.

Doanh nghiệp kinh doanh hàng miễn thuế tại cảng biển, sân bay quốc tế, cửa khẩu cần cập nhật các điều kiện, thủ tục mới kể từ ngày 21/8/2026.

4. Nghị định số 281/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 123/2024/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai

Nghị định được Chính phủ ban hành ngày 13/7/2026, có hiệu lực từ ngày 31/8/2026. Theo đó, Nghị định sửa đổi khoản 2 Điều 16 về mức xử phạt đối với hành vi không đăng ký đất đai, bổ sung quy định nhằm tháo gỡ vướng mắc trong thực tiễn; sửa đổi quy định xử phạt đối với hành vi không thực hiện đăng ký biến động đất đai như chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế; đồng thời điều chỉnh thẩm quyền xử phạt của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã, cơ quan thanh tra, cơ quan quản lý đất đai các cấp cho phù hợp với tổ chức bộ máy mới.

Việc ban hành Nghị định nhằm hoàn thiện khung pháp lý, tăng cường kỷ cương, nâng cao hiệu quả quản lý đất đai tại các địa phương, trong đó có các khu công nghiệp, khu kinh tế./.​