Luật Bảo vệ bí mật nhà nước số 117/2025/QH15 đã được Quốc hội thông qua và có hiệu lực thi hành từ ngày 01/3/2026 đáp ứng yêu cầu mới trong bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc trước những biến động nhanh chóng của tình hình chính trị, an ninh, khoa học công nghệ và hội nhập quốc tế. Luật Bảo vệ bí mật nhà nước năm 2025 tiếp tục khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng của công tác bảo vệ bí mật nhà nước, đồng thời có nhiều điểm điều chỉnh, bổ sung quan trọng, tạo cơ sở pháp lý chặt chẽ, phù hợp với thực tiễn hiện nay.
Một số điểm mới đáng chú ý của Luật Bảo vệ bí mật nhà nước năm 2025:
Bổ sung 2 khái niệm mới : “Mạng LAN độc lập" và “Văn bản điện tử bí mật nhà nước"
Theo đó, Luật này quy định về bí mật nhà nước, bảo vệ bí mật nhà nước và trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan. Luật bổ sung 02 khái niệm mới, gồm:
- Khái niệm "Mạng LAN độc lập": Luật quy định "Mạng LAN độc lập" là mạng máy tính cục bộ được thiết lập, giới hạn trong một trụ sở cơ quan, tổ chức, không kết nối với mạng Internet, mạng viễn thông, mạng máy tính khác có kết nối ra ngoài trụ sở đó và có biện pháp bảo đảm an ninh, an toàn, phòng, chống kết nối, tấn công, thu thập thông tin trái phép.
Đây là quy định mới được bổ sung tại Luật để thống nhất cách hiểu về "Mạng LAN độc lập" dùng để soạn thảo, lưu giữ, gửi, nhận bí mật nhà nước trong cơ quan, tổ chức.
- Khái niệm "Văn bản điện tử bí mật nhà nước": Luật quy định "Văn bản điện tử bí mật nhà nước" là văn bản chứa bí mật nhà nước dưới dạng dữ liệu số được người có thẩm quyền theo quy định của Luật này xác định.
Việc bổ sung khái niệm "Văn bản điện tử bí mật nhà nước" nhằm đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số quốc gia trong giai đoạn hiện nay khi các ban, bộ, ngành, địa phương tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ vào công tác bảo vệ bí mật nhà nước, tiến tới không sử dụng tài liệu bí mật nhà nước là bản giấy.
Bổ sung hình thức chứa bí mật nhà nước: bao gồm tài liệu là bản giấy và văn bản điện tử để bao quát cả dữ liệu số, dữ liệu điện tử.
Luật Bảo vệ bí mật nhà nước năm 2025 bổ sung 02 quy định mới nghiêm cấm đối với các hành vi:
- Nghiêm cấm xác định bí mật nhà nước đối với thông tin không thuộc danh mục bí mật nhà nước (khoản 1 Điều 5).
Thực tiễn hiện nay, một số cơ quan, tổ chức, địa phương xác định bí mật nhà nước đối với thông tin không thuộc danh mục bí mật nhà nước gây khó khăn cho công tác quản lý, sử dụng và hoạt động chỉ đạo điều hành.
Do đó, Luật bổ sung quy định nghiêm cấm hành vi này nhằm nâng cao trách nhiệm của người soạn thảo, đề xuất độ mật và trách nhiệm của người có thẩm quyền quyết định độ mật; đồng thời tạo cơ sở pháp lý xử lý hành vi xác định không đúng bí mật nhà nước.
- Nghiêm cấm sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo hoặc công nghệ mới để xâm phạm bí mật nhà nước (khoản 10 Điều 5).
Luật Bảo vệ bí mật nhà nước năm 2025 cho phép sử dụng triển khai hệ thống trí tuệ nhân tạo vào công tác bảo vệ bí mật nhà nước nhưng nghiêm cấm việc sử dụng hệ thống này hoặc công nghệ mới để xâm phạm bí mật nhà nước.
Sao, chụp tài liệu, vật chứa bí mật nhà nước:
Luật bổ sung quy định mới về chủ thể có thẩm quyền sao, chụp tài liệu, vật chứa bí mật nhà nước nhằm phục vụ hoạt động, vận hành của chính quyền địa phương 02 cấp, đặc biệt là cấp xã, Luật bổ sung cấp xã, một số cơ quan ở trung ương tổ chức theo mô hình khu vực (Kho bạc Nhà nước khu vực, Hải quan khu vực, Dự trữ Nhà nước khu vực, Tòa án nhân dân khu vực, Viện kiểm sát nhân dân khu vực) có thẩm quyền cho phép sao, chụp tài liệu, vật chứa bí mật nhà nước đến độ Tối mật.
Bổ sung quy định đối với cơ quan chính quyền có tổ chức đảng song song thì người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu cơ quan, tổ chức đảng đó cũng có thẩm quyền cho phép sao, chụp tài liệu, vật chứa bí mật nhà nước.
Quy định này góp phần khắc phục triệt để khó khăn, vướng mắc hiện nay khi cơ quan, tổ chức đảng triển khai, xử lý tài liệu bí mật nhà nước do cấp ủy Đảng cấp trên ban hành.
Luật bãi bỏ quy định về thủ tục ủy quyền thẩm quyền cho cấp phó cho phép sao, chụp tài liệu, vật chứa bí mật nhà nước để tăng cường phân cấp, phân quyền và cắt giảm thủ tục hành chính nội bộ trong cơ quan, tổ chức.
Theo đó, người đứng đầu cơ quan, tổ chức có thẩm quyền cho phép sao, chụp tài liệu, vật chứa bí mật nhà nước độ mật nào thì cấp phó có thẩm quyền cho phép sao, chụp tài liệu, vật chứa bí mật nhà nước tương ứng với độ mật đó (trừ cấp phó trưởng phòng và tương đương thì không có thẩm quyền sao, chụp).
Đính kèm: Luật Bảo vệ bí mật nhà nước năm 2025
Luật bảo vệ bí mật nhà nước 2025.pdf
Nguyễn Ánh Tuyết